Bab 5 | Genetik

5.1 | Pembahagian Sel

Di akhir pembelajaran, pelajar dapat:

5.1.1 Menerangkan gen, asid deoksiribonukleik (DNA) dan kromosom dalam nucleus

5.1.2 Membanding dan membezakan mitosis dan meiosis

5.1.3 Mewajarkan kepentingan mitosiss dan meiosis


gen, asid deoksiribonukleik (DNA) dan kromosom dalam nucleus

Kromosom

  • struktur berbentuk bebenang halus yang membawa maklumat genetik yang mengawal pelbagai aktiviti-aktiviti sel.

  • Mengandungi molekul yang panjang yang dikenali sebagai asid deoksiribonukleik (DNA) yang dilampirkan dalam kot protein.

  • Wujud secara berpasanganan dan membawa beribu-ribu gen turun-temurun yang merupakan unit asas.

  • Semua sel-sel somatik (sel-sel badan) daripada jenis organisma yang sama mempunyai jumlah kromosom yang sama.

  • Setiap benda hidup mempunyai beberapa tertentu kromosom dalam sel itu.

Asid Deoksiribonukleik (DNA)

  • Mempunyai struktur heliks ganda

  • Terdiri daripada siri-siri gen, yang merupakan kod-kod genetik untuk menentukan ciri-ciri individu.


Gen

  • Segmen kecil molekul DNA dalam kromosom mengandungi maklumat genetik yang mengawal sifat yang diterima daripada ibu bapa seseorang.

  • Gen wujud secara berpasangan. Satu gen yang diwarisi daripada ayah dan satu daripada ibu.

  • Gen menentukan ciri-ciri seperti ketinggian badan, warna rambut, cap jari dan rupa.

jenis pembahagian sel

Pembahagian Sel

  • Satu proses yang melibatkan satu siri langkah-langkah untuk melengkapkan satu kitaran.

  • Ia melibatkan pembahagian nukleus dan sitoplasma.

  • Terdapat dua jenis proses pembahagian sel dalam manusia iaitu mitosis dan meiosis.

MITOSIS

Mitosis

  • Proses pembahagian sel di mana sel induk membahagikan kepada dua sel anak yang serupa.

  • Setiap sel anak mempunyai bilangan kromosom yang sama seperti sel induk.

  • Mitosis dijalankan oleh sel-sel somatik dalam manusia dan haiwan.

  • Manakala dalam tumbuh-tumbuhan, mitosis berlaku dalam meristems tumbuhan seperti hujung akar dan pucuk.

Kepentingan Mitosis

  • Melahirkan sel-sel baru untuk pertumbuhan dan menggantikan sel-sel mati atau rosak.

  • Asas pembiakan aseksual seperti yis dan Amoeba.

  • Melahirkan sel-sel baru dengan bahan genetik yang sama dengan sel induk.

Mitosis

Tonton video ini dan fahamkan..

  • Profasa

  • Metafasa

  • Anafasa

  • Telofsasa

MEIOSIS

Meiosis

  • Satu proses di mana nukleus sel induk membahagi kepada empat nukleus melalui dua bahagian, meiosis I dan meiosis II.

  • Sel induk dipanggil diploid (2n) manakala sel anak adalah haploid (n).

  • Berlaku dalam organ-organ pembiakan yang menghasilkan gamet untuk pembiakan seksual.

  • Berlaku dalam testis bagi lelaki dan ovari bagi perempuan manakala dalam tumbuh-tumbuhan ia berlaku dalam anthers dan ovari.


Pertukaran genetik antara dua kromatid (Pindah silang)

  • Meiosis menyebabkan variasi di kalangan spesies organisma yang sama.

  • Semasa meiosis, pindah silang berlaku di mana kromatid bertindih antara satu sama lain dan pertukaran bahan genetik berlaku.

  • Proses ini menyebabkan perubahan genetik.

  • Ini juga menjelaskan mengapa anak-anak tidak persis sama walaupun mereka dilahirkan dari keluarga yang sama.


Kepentingan Meiosis

  • Menghasilkan gamet untuk pembiakan seksual yang mempunyai separuh daripada bilangan kromosom sel induk.

  • Menghasilkan variasi hasil daripada kombinasi rawak kromosom daripada sel induk semasa pembentukan gamet dan pindah silang antara kromatid kromosom homolog.


meiosis

Tonton video ini dan fahamkan..

  • Profasa I

  • Metafasa I

  • Anafasa I

  • Telofsasa I




  • Profasa II

  • Metafasa II

  • Anafasa II

  • Telofsasa II

PERBEZAAN ANTARA MITOSIS DAN MEIOSIS

MITOSIS VS MEIOSIS

Tonton video ini dan fahamkan..


latihan

Rujukan:
  1. Buku Teks
  2. Blog Pendidikan One Solution
  3. Youtube Pendidikan